All@h Gmail'ini Versin!

Ahmet Büke - 13 Nisan 2004

Yaşadığımız çağın tek tanrılı olduğunu biliyoruz değil mi: piyasa. Bu ulu Crom'un çekim gücünden dışarıya neredeyse hiç bir şey kaçamıyor. O endamı ve gücüyle yeryüzünün kara deliği sayılabilir. Etrafındaki her şeyi, tüm ışığı hatta zamanı bile kendine çekiyor, emiyor ve kıymetli evraka dönüştürüyor.

İki örnekçik: Basmane'de ufak bir müzik dükkanı. Kaldırıma taşmış tezgahında posterler satılıyor. Eski, yeni popçular, arabeskin kültleri yan yana. E, bunda ne var? Biraz daha yaklaşın. Che'nin çamurlu üniformasıyla duruşunun yanında gökteki üç hilale uzanmış bir kurt güzellemesi, sonra da Yılmaz Güney gülüşü...

Görünen iğreti "omuzdaşlığın" satıcı için faydası daha fazla satış elbette. Ama bu işin sonucu sayılabilir. Zurnanın zırt dediği yer ise, var olan durumun toplumsal bir anesteziyle sağlanmış olması. Yani bütün tercihlerle birlikte bu tercihleri çevreleyen sınırların da silikleşmesi, birbirinin üzerine binmesi nedeniyle yan yana gelmesi akla gelmeyeceklerin yan yana gelmesi mümkün oluyor.

Geçelim bunu... Ulusal kanalların birinde evlere şenlik bir program:. Parçalanmış ailelerin, ortada kalmış, oraya buraya çekiştirilmiş çocukların, birbirine düşmüş ebeveynlerin ez cümle toptan aile dramlarının pizza paketi hızıyla sunulduğu bu program, gerçekten de evlere yönelik bir show.

Canım show deyince neden hep göbek atan yağlı kadınlar, uçuşan peçeteler, enseye şaplak, öteye parmak gözlüklü adamlar aklınıza geliyor ki. Atlamayalım, piyasa sineğin ayağından yağ çıkarır. İngiliz çeliğinden lokma takımı satılıyorsa çocuğuna kavuşamayan bir annenin göz yaşları neden "vadaaa" olarak dönmesin. Dahası var, benzeri programlardaki hikâyelerin çoğunun gerçek olup olmadığı tartışmalı.

Hani pek okumuyoruz ya, Kemalettin Tuğcu'nun romanları sanal gerçeklikle sunuluyor diyelim. İsteyen Üvey Baba'yı izler, isteyen gerçek sandığı drama ağlar. Ama her şey, tüm duygularımız hatta kirli donlarımız bile alınır satılır sonuçta.

Bu çok gözlü Deli Dumrul'un en haz etmediği durum ise henüz tamamen ulaşıp sızamadığı alanların olması. En azından on kusur yıldır Internet denilen tatlı ve huysuz kadın, yaygınlığının ötesinde başka özellikleri de öne çıkıyor. Görece disiplinsiz büyümesi, tam denetimden uzak biraz da anarşist güzelliği bunlardan ilk akla gelenler. Şimdi özellikle güvenlik gerekçeleriyle bu belirsiz alan kamusal otoriteleri giderek daha fazla rahatsız ediyor. Muhalif çevrelerin artan oranda Interneti iletişim ve etkileşim ortamı olarak kullanması bunun en büyük nedeni.

Bu durumu dışarıda bırakırsak, kişisel iletişimin hatırı sayılı biçimde Internete kayması birileri için hayale gelmeyecek fırsatlar yarattığını görüyoruz. Avucumuza bırakılan "jan janlı" paketlerin içinde en mahrem, en özel yanlarımızın da piyasa da bir dolaşım hızına sahip olabileceğini biliyor musunuz?

Galiba bunun en güzel örneği bugünlerde herkesi ağzında olan şu gmail hikâyesi. Internet sevenler tarafından google en baba arama motorlarının tahtına oturtulur. Boşuna değil çünkü her gün 5 milyar sayfaya sahip bu devasa arşivde 200 milyon adet arama yapılıyor. Google şimdi herkese ücretsiz 1 GB'lık kişsel e-posta kullanım alanı sunuyor. Evet, tamamen ücretsiz. Huzursuz bir insansanız bunun altındaki çapanoğlunu merak edersiniz. M.Serdar Kuzuloğlu, Radikal'deki köşesinde eli sıkılacak bir adam olarak bunu yazdı* .

Aynen aktarıyorum:

"Google, bu sistemi desteklemek için her mesajın altına diğer ücretsiz e-posta hizmetlerinde olduğu gibi reklam ekleyecek. Ancak bu alanda da farkını ortaya koyarak reklamı mektubunuzun içeriğiyle ilgili seçecek! Aynen öyle. Yani Gmail sizin yazdığınız mektubun konusunu algılayacak (tekniği açıklanmıyor) ve ona göre bir reklamı altına koyup yollayacak."

Bunu şöyle canlandıralım mesela; bir arkadaşınıza neredeyse bir aydır sizde tık olmadığını ve giderek bu durumdan endişelendiğinizi yazıyorsunuz. Size dönen yanıtın altında viagra reklamı göreceksiniz. Ya da Türk İncirini Yükseltme Derneği'nin bir ilanı gelecek size. Hatta incirden önce ve incirden sonrayı gösteren iki adet fotoğraf da buna eklenmiş olacak.

Üstelik bu yazışmalarınız silinemiyor. Daha doğrusu siz sildiğinizi sanıyorsunuz ama şirketin mega veri tabanında tutuluyor. Elbette hayrına değil bunca masraf.

Kısacası 1 Gb'lık bir kullanım alanı için sizden tüm özeliniz alınacak ve tahmin ettiğiniz gibi pazarlanacak. Önümüzdeki yıllarda bu tür hizmet sağlayıcılarının en yağlı müşterileri yalnız reklam firmaları değil istihbarat örgütleri de olacak elbette.

"Zorla mı kardeşim, istemeyen kullanmaz" diyebilirsiniz. Evet zaten bu durum saklı değil yani mail alanı alırken şartlarını da okuyacaksınız. Ama "bilmek" yeniyi ve alternatifi yaratmak için başlangıç olabilir.

* * *

Faydalanılan eser: Google hakkında bilmedikleriniz (M.Serdar Kuzuloğlu - Radikal)

Son durum: Google geri adım attı (Sesonline)

Daha bir son durum: Gmail'e reklam kısıtlaması yolda (Hürriyet)

Yazıyı arkadaşlarınıza da önermek ister misiniz?

Konuyla ilgili görüş belirtmek ister misiniz?

Öfkenin demlenmişi

Ali Türkan

Hayal kırıklığına uğrayanlar. Hani o nefis Küba şarkısındaki gibi, "yirmi kere hayal kırıklığına uğradıysan, yirmi birincinin hakkından da gelebilirsin" diyenler. Tüh! Zincirleme gitmişim ve tek sigaram kalmış. Bu mevzuyu, başka zaman yazarım artık. Şu sonuncusu da, yazı bittikten sonra içilen cigara olsun bari. Nasıldım hayatım? Berlin Damımıza damımıza kar yağdı Yazar

Kaşıyan Adam

Vahap Demir

Halk hem cumhuriyetten hem de serbest seçimlerden hoşlanmaktadır ve tepede işler nasıl giderse gitsin sabırla ve tevekkülle kendinin söz söyleyeceği günün gelmesini beklemektedir. Beklerken de herhalde keyif verdiğinden olsa gerek göbeğini kaşıyarak filân beklemektedir.   Yazar

Ramazan geldi, hazırlıklar tamam mı ey medya?

Ali Sedat Çetinkoz

Ramazan, sonuçta bir dinsel olaydır. Din deyince aklımıza ilk gelen şey nedir? Fatih Çarşamba: 50 yıldır karikatürüne aşina olduğumuz; peşinde dört tane kara çarşaflı kadınla yürüyen kurt dişli, koca tesbihli, kara sakallı bir adam! Bunlardan kurtulmamızın ilacı nedir? Laiklik! Laikliğin en katı savunucusu kimdir? TSK.   Yazar

Örnek gösterilecek bir ilk yardım olayı

Murat Örem

Türkiye 30 Temmuz'da işi gücü bırakmış bir mahkeme kararını beklemiyordu. İnanın ki bu ülkede her şeye rağmen insanların çok büyük bir kısmı artık bu arkaik devlet oyunlarına dönüp bakmıyor bile. Onlar para pul hesabı yapmadan bir cana daha can katmanın çabasıyla, bir çocuğa daha iki harf öğretmenin çabasıyla gecesini gündüzüne katıyor.   Mektup

Bir doktordan mektup

Süheyla Apaydın

Türkiye'de gün geçtikçe bozulan bireysel ahlak nedeniyle kaybolan "saf insanlık", maalesef ilk önce kendini insanla uğraşan mesleklerde göstermektedir. Uğraşısı insan olan hekimin, bu bozulmadan kendini tamamen kurtarması, soyutlaması mümkün değildir.   Mektup