• Anasayfa
• Dilin Kemiği
• Mektup
• Kitap Kurdu
• İnternet
• Mavra
• Web Gezgini
•   Yazı Boyutu

Sık Sık Sorulan Sorular 1

Necdet Şen - 20 Ocak 2001

---

Bu site ne zaman güncellenir?

Her allahın günü, hatta bazen her saat bir şeyler değişir. Bu site, acıkınca yiyen, yorulunca uyuyan, disiplin sevmeyen ve söyleyecek sözü ve dinleyecek muhatabı olduğunda konuşan, aksi takdirde susan bir insan tarafından yapılmaktadır.

Sayfaların güncellendiğinden nasıl haberimiz olacak?

Siteyi her gün ziyaret ederek. O da olmadı, sitenin RSS beslemesine abone olarak.

Yeniden kayıplara karışacak mısın?

Herkes karışacak.

Yani, "yeniden alıp başını gidecek ve bizi çizgi romanlarından koparacak mısın?" demek istedim.

Marifet iltifata tabidir. Sen ve diğerleri bu duyarlı ve sevecen tavrınızı sürdürdükçe bir yerlere gitmem.

Ne demek sevecenlik-mevecenlik? Çocuk musun sen?

Evet.

Eski çizgilerini nasıl okuyacağız. Yayınlanmış kitapların var mı?

Hızlı Gazeteci'nin 1987 ve 88 yıllarında Cumhuriyet'te gün be gün çizdiğim "Bacı" adlı öyküsü Cep Yayınevi tarafından (sanırım) 1989'da basılmıştı, ilk baskısı tükendi, yeni baskısı aynı yayınevi tarafından bildiğim kadarıyla (legal olarak) yapılmadı. Yine Hızlı Gazeteci'nin "Deja Vu" ve "Keloğlan" adlı öyküleri Remzi Kitabevi tarafından 1992'de iki ayrı kitap olarak aynı anda basıldı.

(Not: Daha sonra Nereye ve Hızlı Gazeteci öyküleri de (Bacı dahil) daha sonra Parantez yayınevi tarafından dizi olarak yayınlandı.)

Çizgi romanlarını ve yazılarını kitap olarak da yayınlamayı düşünmüyor musun? Ben kâğıt ellemeyi sevenlerdenim de... Ayrıca interneti olmayan ama senin yazıp çizdiklerini okumak isteyen bir sürü kişi tanıyorum.

Haklısın.

Eeee?

Önce şu yazıyı oku, sonra devam et...

Eskiden beri merak ederim. Hızlı Gazeteci sen misin?

Biraz evet, biraz hayır.

Söylesene, Hızlı Gazeteci sen misin, değil misin?

Tipim çok farklı. Ama karakterlerimiz ve fikirlerimiz arasında benzerlik var sanırım. Bilemiyorum... Belki o sahici, ben hayal ürünüyüm, belki ikimiz de herhangi bir kimlik prototipinin farklı hayal perdelerindeki gölgeleriyiz. Paralel evrenlerde başka başka olaylar yaşıyor, ama benzer şeyler hissediyoruz.

Şunu bir de felsefe yapmadan anlatmayı denesen?

Çok zor. Yani meselâ, Hızlı Gazeteci şöyle arkaya doğru kaykılıp bir cümle söylüyor, sen onu 30 saniyede okuyorsun. O cümle ya da balonun tamamı gönlünü okşarsa seviyorsun, ya da belki unutup gidiyorsun. Oysa ben senin 30 saniyede okuduğun cümle ve arkaya kaykılan Hızlı çizimi için bazen 16 saat masaya kapaklanmak ve ıkınmak zorunda kalabiliyorum. O halde Hızlı'nın 30 saniyesi ile benim 16 saatim arasındaki ilişki ya da çelişki nedir, sen bul.

Hızlı'dan yaşayan biri gibi söz ediyorsun. Var mı öyle biri?

Onun hayatı 1980'de yetişkin bir insan olarak başladı; hiç çocuk olmadı Hızlı Gazeteci. Ben o sırada 24 yaşındaydım ve o yaşa sıfırdan başlayarak gelmiştim. Yine de o ve ben benzer şeylere seviniyor, benzer şeylere üzülüyoruz. "Paralel evrenler" derken sanırım bunları kastetmiş olmalıyım. Farklı düzlemlerde var olmuş ve farklı yaşam öyküleri olan ama yine de içiçe geçmiş iki ruh: Hızlı Gazeteci ve onun nakledicisi olan "ben"...

"Nakledici" ne demek? Onu yaratan, yazan, çizen sen değil misin?

Bana tüm kalbinle inanarak, onun "hayal mahsulü" benim "sahici" olduğumu söyleyebilir misin?

Bir çizgi roman yapılırken bunların düşünüldüğünü bilmezdim.

"Bunların düşünüldüğünü bilmediğini" bilir miydin?

Niçin bıraktın çizgi romanı?

Çünkü o benim için toplumsal hayatla aramda asılı duran ve her an yıkılabilecek olan iğreti bir asma köprüydü.

Konuşmanın, gerçekte bir iletişim ve diğer insana ulaşma, içini görme-gösterme yolu değil, çoğu zaman bir tahakküm ilişkisi olarak algılandığı bir toplumsal alanda yaşıyordum. Ama kendimi ifade edememeyi bir yazgı gibi kabullenmek ve boyun eğmek istememiştim. Çizgi roman, kitap okumaktan kaçınanların bile göz atabileceği, önyargı ve duyarsızlık duvarlarını aşmaya en uygun dil gibi görünmüştü bana.

Sorularım vardı, hakiki yanıtlar istiyordum.

Dünyaya kerhen kabul edildiğim duygusuna kapılmıştı içimdeki minicik oğlan çocuğu yanım. Varlığımın tescil ve takdis edilmesini arzuluyordum. Sevilmek ve kabul edilmek, kıyıcığında durduğum yamaçtan aşağı kayıvermemek. Hayata buyur edilmeyi arzuluyordum içten içe. Sanki, diğer insanların tüm çapakları ve pasaklarıyla sorgusuz sualsiz ait olduğu "buraya" kabul edilebilmek için, benim fazladan bir şeyler yapmak, yerçekimini keşfetmek, okyanusu tek pervaneli bir uçakla geçmek, Everest'e bayrak dikmek, radyasyonu bulmak ve gerekirse bu uğurda telef olmak, dünyanın en dokunaklı şarkısını bestelemek gibi bir yükümlülüğüm olduğunu sanıyordum.

Çocuksu bir saflıkla bunlara inanıyordum işte. O nedenle, herkesin zaten kendiliğinden alıp baktığı, derse ve oyuna yeğlediği çizgi romana kaydı elim çocuk aklımla. Okuduğum masallarda "iyiler ödülünü alır" yazıyordu.

Almıyor muymuş?

Alıyormuş... Babayı...

Bunun için mi seçtin sahiden çizgi romanı?

Vitraycı, balet ya da seramikçi olsaydım belki de daha dolambaçlı yollar izlemem gerekecekti sağır kulaklara bir şeyler anlatabilmek için.

Anlatabildin mi peki bir şeyler?

Kuşkuluyum.

Yok mu seni anlayan?

Bu kişisel bir mesele değil. "Ben" öznesine değil, "anlamak" fiiline vurgu yapmıştım.

Neden bıraktın peki çizerliği?

İyi bir çizgi romancı olabilmek için, iyi bir ressam olman gerekir. "Ben araba çizemem, ben kadın çizemem, ben kaykılarak oturan, gülerken bile üzgün bakan, üzülünce kendini üzeni yamuk gören adam çizemem" diyemezsiniz. Fırçayı rasgele sallayıp "soyut resim yaptım" diye maval da okuyamazsınız. Yapabildiğiniz ve yapamadığınız her şey kabak gibi ortadadır.

Bunun için mi bıraktın?

Elma armut çizemeyen, dahası neden resim yaptığı konusunda tek bir sahici cümle kuramayacak durumda olan, ama para ve şöhret kazanan it sürüsü kadar "ressam" var.

Bunun çizgi romanla ilgisi ne?

İyi bir çizgi romancı olmak için iyi bir yazar olmak zorundasın...

Neden bıraktın peki?

Sadece düzgün cümle kurmak yetmez; söyleyecek sözün yoksa, dahası, her gün lokma lokma yayınlanan bir anlatının her sayfasında okurunu cezbedecek, bağlayacak, ertesi güne kadar tutkulu kılacak bir şey yoksa, çizgi romanını okutamazsın...

Bunun için mi bıraktın?

İyi bir senarist ve çok iyi bir sinema yönetmeni ile aynı düzeyde olmak ama bunun meyvesini toplayamamak gibi bir kaderi de yaşamak zorundasın...

Ne meyvesi?

Çizgi romanlarımdan öykü, sekans, sahne, kadraj, mizansen araklayıp film yapanlar, benim (2001 yılı itibariyle) 29 yıldır aş erdiğim sinemanın ödüllerini ve nemasını paylaşıyor. Bana gelince, en şanslı olduğum zamanlarda, gazetelerin bulmaca ve yıldız falı sayfasında, diplerde bir yer bulabiliyorum, o kadar.

Bunları hiç düşünmemiştim.

Düşünen çok az. Hem yazar, hem ressam, hem sinemacı, hem kuş kondurucu olacaksın, bu yeteneklerinin hepsini tek bir potada eritip ortaya bir eser koyacaksın. Çekip gittiğinde yerine bir benzerin bulunup ikame edilemeyecek. Ama gitmeyip kalsan da, yaptığın işe lâyık görülen ölçü heves kaçırıcı.

Ruhunu güç odaklarına satmış paranoyak molozların ya da Müdür Bey'in zamazingosundan icazet almış sürtüklerin "yazar"dan sayıldığı ve A sınıfından payelendirildiği bir camiada, eserlerinin C sınıfından dolgu malzemesi sayılmasını, eğlencelik çerez olarak görülmesini içine sindirebilmelisin. Eserlerinin orijinalleri kıskançlık krizine giren mutsuz adamlar tarafından ortadan yok edildiğinde bunun hesabını sormanın "huysuzluk" olarak damgalanmasını da içine sindireceksin.

Dikkat et, çizgi romanı övenler bile "aaa maymun konuştu!" mantığıyla bakıyor bu konuya; "küçümsediğimiz bu şeyde aslında iş varmış" türünden sözler ediyorlar.

Yani "şoför Mehmet deyip geçme, onun da bir kalbi vardır" gibi mi?

Tıpatıp öyle.

Sen neden film yapmıyorsun peki?

Ben neden kitap yayınlamıyorum? Neden dergi çıkarmıyorum? Neden Hindistan'a sponsor paralarıyla değil, kalan son kuruşlarımla yayan yapıldak gidiyorum? Neden patron kıyağıyla basılmış lüks kitaplarının önsözüne "sevgili patronuma çok teşekkür ederim" diye yazan adamlar "tüm zamanların en büyük karikatüristi" gibi utanç vesikası ödüllerle taltif edilirken, ben eserlerimi üçüncü hamur kâğıda bile bastıramıyorum? Neden bilgisayarıma üç kuruşluk bir tarayıcıyı alabilmek için arabamı satıyorum? Sence neden?

Hımmm. Demek ki sen kendini iyi pazarlayamamışsın.

Bir sanatçıya "senin eserlerin çok güzel, neden pazarlamıyorsun?" diye sormakta bir acaiplik sezmiyor musun?

Nasıl bir acaiplik?

Eğer fikir ve sanat insanları arasında bir "yarış" varsa ve mutlaka olması gerekiyorsa ve bu "yarış", yazarlar, çizerler, sinemacılar, söyleyecek ezberlenmemiş, namusluca bir sözü olanlar arasındaki hayata tanıklık etme yarışı değil de "pazarlamacılar" ve "pazarlamacı olmayanlar" arasındaki ticari bir yarışsa, yapılan işin adı neden "sanat"?

Ama düzen böyle...

İyi ya işte. Ben de bu düzene başkaldırıyorum.

* * * * * * * * *

Bunun devamı da var: Sık Sık Sorulan Sorular 2

 

Görüşlerinizi alalım

Ad Soyad
E Posta   (gizli kalacak)

« 5787

 

La Utopia de Baron Von Türkan

Ali Türkan

Kalkıyorum. Mutfak camına, kanadı gümüşlü bi güvercin konuyor. Köfte için ufaladığım ekmekten birazını ona veriyorum. Önce kaçıyor, az sonra ürkek ürkek girişiyor ekmek kırıntılarına. Sonra, çoğalıyor güvercinler.  Devam

Düşmanlığın kime?

Necdet Şen

Hayatın binbir rengi mi yoksa hoşgörü ve şefkatle bakmaya cesaret edemediğimiz? "Öcü"lerimiz, dostlarımızın bugünden yarına değişen ve yine değişebilecek olan halleri mi?  Devam

Son Yorumlar

Web Gezgini - 19 Mayıs 1919'da 9. Ordu Müfettişi sıfatıyla Samsun'a ayak basan... Geberteceksin hepsini!

Ahmet Faruk Yağcı - Ata'nın yakın çevresi ve liyakat üzerinde çok zamandır düşünürüm. Önceleri bu insanları... İki küçük kol düğmesi, bir kurşun

Necdettin Yançizer - Az önce okuduğum bir haber aklıma yıllar önce seyrettiğim Jacob's Ladder... Akbaba'nın dördüncü günü

Filiz Sazak - Türkiye'de de özel dedektiflik kurumu usul usul yerleşiyor. İlk müşteriler... Özel Dedektif lâzım mı sevgili Urfalılar?

Ali Barutçu - Çok hayran kaldığım sözler. Bir öğretmenin eski bir gazete kâğıdından okumuştum bu... Eski bir tapınak yazıtı

Ali Sedat Çetinkoz - Sözler, anlar uçar gider; yazılan kalıcıdır. Belki de Kuran'ın ilk ayeti o yüzden... Kur'an okuyun demek hayata müdahale mi?

Daha fazla Yorum »

---

İki küçük kol düğmesi, bir kurşun

Kâmuran Kızlak

Umarım kimsenin aklından "nasıl olur da aynı suçu işleyen iki adamdan biri idam edilirken, diğeri dalavere ile mahkemelerin elinden kurtarılır" gibi münafıkça sorular geçmemiştir.  Devam

Şarkiyatçılık

Edward Said

Beyaz Adam olmak bir fikirdi, bir gerçekti. Hem beyaz dünya hem de beyaz olmayan dünya karşısında düşünülüp kararlaştırılmış bir konum almayı gerektiriyordu.  Devam

Ev alırken nelere dikkat edilir?

Durmuş Düşünür

Evini satmak isteyip de bir türlü satamayan insanlara acizane tavsiyem, mutfağa yaptırabildiğiniz kadar bol dolap yaptırın. Dolap kapaklarının kulpları da parlak sarı madenden ya da sedeften olsun. Gerisi önemli değil.  Devam

Dört anlaşma

Don Miguel Ruiz

Dört anlaşma dönüşüm ustalığının özetidir. Tolteklerin ustalıklarından biridir. Bu cehennemi cennete dönüştürme ustalığıdır. Toplumsal kâbusu, bireysel cennet rüyasına çevirme ustalığıdır.  Devam

Kozmik Deprem Senaryosu

Ahmet Faruk Yağcı

Kozmik bürolarda mutlaka büyük İstanbul depremi müdahale senaryosu da olmalı. Hangi birlik hangi yolları tutacak, hangi bölük hangi mahallenin güvenliğini sağlayacak? Seyyar hastane ve fırınlar nerelere kurulacak?  Devam

İslâmî Cemaatler

Vahap Demir

Sosyoloji bir anlama çabasının adıdır, değer yargılarını, inançlarını bir kenarda tutmayı, olan biteni en objektif haliyle resmedebilmeyi gerektirir.  Devam

Eğitim 'cehaleti' alır, eşeklik baki kalır (mı?)

Necdet Şen

"Eğitim cehaleti alır, eşeklik baki kalır" sözü ne yazık ki gerçeği tam yansıtmıyor, çünkü eğitimin cehaleti aldığı falan yok. Tam tersine, -eğer kişinin mayasında efendilik yoksa- bu cehaletin üstüne bir de lâf ebeliğini ve kendini bilmezliği ekliyor.  Devam

Evliyalar, Bursa, çocukluk ve şu hayat

Erdem Abaka

Ben kazık kadar adam oldum. Kendime hâlâ uygun bir balta arıyorum sap olabilmek için. Kokaine tövbe eden Megastar Tarkan dışarıda. Bazı şeyler için tövbe etmeyen bir takım adamlar içeride.  Devam

"Eğitim Şart!" Neye ki?

İlyaz Bingül

1980'lerden itibaren Türkiye'de de görünen, kurulan tezgâh budur: Eşitsizliğin eğitim sopası ile perçinleştirilmesi ve meşrulaştırılması; devlet tekelindeki -görünür- şiddetin iyi eğitim almış bedenlerin görünmez eliyle uygulanması.  Devam

GPS'li hayatlarımız

Alper Uzun

Belki de Isaac Asimov'un hikâyesindeki günleri yaşamamıza az kaldı diye düşünüyorum. Bu telefonlar, GPSler ve hatta Google beynimizin bir köşesine bir çip içinde iliştirilse de kurtulsak tüm bu "bağımlılıklarımızdan".  Devam

Derkenar yazarının dikkat etmesi gereken bazı önemli hususlar

Büdütör

Amaç, yazdığımız yazıyı olabildiğince çok insana okutmaksa, bunun bazı püf noktaları olduğunu da hatırlatalım. Samimiyetimize binaen, tecrübeyle edindiğimiz birkaç ipucunu sizinle paylaşmak isteriz.  Devam

Olağan Tacizciler

Ahmet Faruk Yağcı

İşyerlerindeki mobbing, aile içi şiddet, cinsel tacizler, mafyavari taciz ve haraç hadiseleri benim alanıma girmiyor. Birileri bunlar hakkında yazıp konuşuyor. Ben taciz edenin dahi farkına varmadığı rahatsızlıklardan bahsetmek istedim. Yanlış söz etti isem affola.  Devam